Atatürk’ün Uşağının Gizli Defteri

Atatürk'ün tam 11 yıl uşaklığını yapmış olan Cemal Granda'nın hatıraları Çankaya Köşkü veya Dolmabahçe Sarayı'nın mahrem mekânlarında, çoğu yakın zevatın bile giremediği arka odalarında yaşananları olanca çıplaklığı ve sadeliği içerisinde anlatması bakımından yakın tarihimiz açısından çok önemli bir belge mahiyetinde. Bu hatıralarda resmî görünümlü Atatürk'ten ziyade özel hayatındaki ve arkadaşları arasındaki Atatürk var. Mesela kendisine kafa tutmaya kalkan Dr. Reşit Galip hakkında Granda'ya önce “koynumuzda yılan beslemişiz” diyen, sonra da iki askerin kucağına vererek bebek gibi çırpındırarak intikamını alan bir Atatürk var bu kitapta. Granda'nın hatıralarından Atatürk'ün kaçta yatıp kaçta kalktığı, neler yediği ve ne kadar içki içtiğiyle ilgili ilginç ayrıntılara da rastlanıyor. Servis eden garsonsa şunları anlatan, belge kadar değerlidir: − “Atatürk, devrin ünlü rakısı “Dimitrokopulo” dan içerdi. (…) 3 şişe bira ve yarım şişe Dimitrokopulo, işte milletin merak ettiği içki miktarı bu kadardı. Şampanyayı da severdi, öbür içkileri ender içerdi. Yalnız bir gece Kâzım Özalp'in evinde cin, vermut ve Seribrandı likörüyle yapılan “Napolyon Kokteyli”nden tam 28 kadeh içtiği hatırlanır. Her gece içen Atatürk, gündüzleri alkol kullanmaz, yalnız çok sıcak günlerde bir bardaktan fazla olmamak üzere içerdi.”